Özel Altınova Hastanesi - Sakarya - Efor Testi
Efor Testi
Geri Dön

Efor testi, kalp yükünü giderek artıracak şekilde egzersiz yapılırken, EKG'nin sürekli izlenmesi ve belli aralıklarla kayıt alınması olarak özetlenebilir. Egzersiz "treadmill" adı verilen bir koşu bandında ya da bir bisiklet üzerinde belli bir süre ve hızla yapılmaktadır.

Relatif olarak riskli bir test olduğu için, test yapılacağı zaman oluşabilecek her türlü akut kardiyak olaya karşı gerekli tedbirler alınmış olmalıdır.

Ancak kalp damar hastalıklarını göstermedeki duyarlılığı çok yüksek değildir. Kalp damar hastalığı olanların %60-%80'ninde hastalığı gösterirken, hastalık olmayanların da ancak %80 civarındaki kısmına hastalık yoktur diyebilmektedir. Dolayısıyla da yalancı pozitif ve yalancı negatif sonuçları az olmayan bir tanı yöntemidir. Bu nedenle efor testinin negatif olmasının koroner arter hastalığını ekarte ettiremeyeceği unutulmamalıdır.!


EFOR TESTİ NEDEN YAPILIR?

Testin kullanıldığı durumlar;

- -Kalp hastalığı şüphesi olan ve istirahat EKG'si normal olan atipik yakınması olan hastalar,
- -Daha önce koroner kalp rahatsızlığı geçiren hastaların fonksiyonel kapasitesinin ve egzersize yanıtının izlenmesi,
- -Bazı kalp kapak hastalarının fonksiyonel kapasitelerinin değerlendirilmesi,
- -Kalp ritm bozukluğu olan hastaların egzersiz ile ortaya çıkan yakınmaları ve tekrarlayan ritm bozukluklarının tespiti,
- -Bazı meslek gruplarında (pilot, itfaiye, toplu taşım aracı şoförleri vb.) koroner arter hastalığı riski taşıyan yakınmasız kişilerin değerlendirilmesi,
- -Hipertansif hastalarda efor testine kan basıncı yanıtının değerlendirilmesi.

-Ayrıca 40 yaş üstü hiçbir şikayeti olmayan kişiler de check-up amacıyla kalp damar hastalığının tanısı için faydalı olabilir.
Not : Efor Testi, en çok koroner yetersizlik teşhisinin konulması ya da bu tanı koyulmuş hastaların takibi için yapılmaktadır.

Amerikan Kalp Birliği efor testi ile ilgili önerileri (AHA ve ACC)

Hangi durumlarda mutlaka yararlıdır (klas 1) :
-Angina pectoris varlığında koroner arter hastalığı tanısında
-Egzersize bağlı çarpıntı, göz kararmaları, bayılma gibi şikayetleri olan hastalar
-Tipik şikayetleri olmayan hastalarda
-Koroner arter hastalığında fonksiyonel kapasitenin belirlenmesi amacı ile
-Pili bulunan hastaların kontrollerinde
-Egzersize bağlı tekrarlayıcı aritmiler
-Egzersize bağlı semptomları olan atletler
-Bypass ve stent balon gibi işlemlerden sonra değerlendirme ve izleme amaçlı

Faydalı olabilecek diğer durumlar (Klas 2) :

-Tedavinin izlenmesi için hastalarda fonksiyonel kapasite değerlendirmesi amacı ile
-Prinzmetal sendrom
-Koroner arter hastalarının izlenmesi amacı ile
-Efora bağlı aritmileri olan hastaların değerlendirilmesi
-Efora bağlı aritmilerde ablasyon tedavilerinden sonra tedavi etkinliğinin değerlendirilmesi
-Ailesinde efora bağlı nedeni bilinmeyen ani ölüm öyküsü olan çocuk, genç ve erişkinlerin değerlendirmelerinde
-Kawasaki hastalığı, sistemik lupus erythematosus gibi hastalıklarda koroner tutulum olup olmadığının araştırılması ve takibinde
-Aort koartasyonunda postoperatif dönemde kan basıncı cevabının ve/veya kol-bacak gradi-entinin değerlendirilmesi
-Koroner revaskülarizasyon yapılmış hastalarda kardiyak rehabilitasyonun bir parçası olarak (taburcu edilen hastalara fiziksel aktivite düzeyi ile ilgili belirlemelerin ve tavsiyelerin ya-pılmasında)
-Yüksek riskli, seçilmiş, asemptomatik hastalarda restenoz, greft oklüzyonu veya hastalığın progresyonunun periyodik değerlendirmesi ve takibinde
-Anjiyoplasti yapılmış yüksek riskli, asemptomatik hastalarda, anjiyoplasti sonrası ilk aylarda restenozis araştırılması
-İzole ventriküler ektopik atımlardan başka koroner arter hastalığı bulgusu olmayan orta yaşlı erkek hastaların araştırılması
-40 yaşın üzerinde erkek ve pilotluk, itfaiyecilik, polislik, ağır vasıta şoförlüğü gibi özelliği olan mesleklerde çalışanlar
-40 yaşın üzerindeki bilinen en az 2 risk faktörü olan erkekler
-Sedanter yaşayan 40 yaşın üzerindeki asemptomatik erkeklerin, ağır ve yoğun bir egzersiz programına alınmaları planlanmaktaysa
-Digitalis kullanan hastalarda tanıya yardımcı olarak
-Bilinen koroner arter hastalığı olanlarda seriyal takip ve değerlendirme testi olarak (Yılda bir gibi bir sıklıkla)
-Hipertansiyonu veya konjenital veya kapak hastalığı olanlarda
1-Seçilmiş kapak hastalarında fonksiyonel kapasitenin değerlendirilmesi
2-Ciddi dinamik veya statik egzersiz gerektiren aktiviteleri yapmak isteyen hipertansif hasta-larda kan basıncının değerlendirilmesi
3-Belirlenmiş konjenital kalp hastalarında fonksiyonel kapasitenin değerlendirilmesi

 

EFOR TESTİNE NASIL HAZIRLANMALISINIZ?

-En az iki saat öncesinden itibaren hiçbir şey yemeyin, bu süre içerisinde sigara da içmeyin.

-Mutlaka rahat kıyafetler giyin. Test günü yanınızda eşofman veya şort ve spor ayakkabısı getirmenizi öneririz. Hasta test sırasında rahat koşmayı engelleyecek nitelikte giysiler giy-memelidir. Bayan hastaların 2 parçadan oluşan kıyafet giymesi daha uygundur.

-Daha önceden çekilmiş EKG nizi yanınızda getiriniz.

-Erkek hastaların göğüs traşı olması gerekmektedir.
-Sürekli kullandığınız ilaçları içip içmeyeceğiniz konusunda doktorunuza danışın. Eğer aşa-ğıdaki ilaçları kullanıyorsanız testten en az 48 saat önceden kesiniz: Dideral, Prent, Tensinor, Visken, Lopressör, Trasicor, Beloc, Betadol, Nortan, Artex, Concor, Diltizem. Digoksin kul-lanan hastalar ilacı bir hafta önceden kesmelidir. Yukarıda yazılı olmayan ilaçları (doktorunuz aksini söylemedikçe) özellikle de yüksek tansiyon sebebi ile kullanmakta olduğunuz ilaçları lütfen kesmeyiniz. Aksi taktirde tansiyonunuz çok yükselebilir ve testiniz yapılamayabilir

 

EGZERSİZ TESTİNDEN KAÇINILMASI GEREKEN DURUMLAR

a)Mutlak Kontrendikasyonlar :

1-Ağır Aort Stenozu
2-Akut pulmoner emboli veya pulmoner infarktüs
3-Ağır sol ventrikül disfonksiyonu
4-Akut miyokart infarktüsü (İlk 2 gün)
5-(Son iki gün içinde) Yeni iskemik EKG değişikliği
6-Aktif unstable angina (son 2 gün içinde angina veya medikal olarak stabilize edilememiş olgular)
7-Ağır kardiyak ritm bozuklukları
8-Akut perikardit veya miyokardit
9-Endokardit
10-Aort disseksiyonu
11-Akut ve ağır kalp dışı hastalıkların seyrinde

b)Relatif Kontrendikasyonlar :

1-Ağır hipertansiyon (sistolik > 200 mm Hg, diastolik > 110 mm Hg)
2-Ağır pulmoner hipertansiyon
3-Taşi- veya bradiaritmiler
4-Orta ağırlıktaki miyokardiyal veya valvüler kalp hastalıkları
5-Sol ana koroner arter obstrüksiyonu veya eşdeğeri
6-Hipertrofik kardiyomiyopati
7-Önemli fiziksel engellilik ve yetersizlik
8-Çok ciddi olmayan kalp dışı hastalıklar
9-Psikiatrik hastalar
10-Elektrolit bozuklukları

 

EFOR TESTİ NASIL YAPILIR?

Hastanemizde efor testi, "treadmill" adı verilen motorlu koşu bandı üzerinde kardiyolog doktor ve teknisyen denetiminde yapılmaktadır. Teknisyen sizi test için hazırla-yacaktır. Göğsünüze EKG kaydı amacıyla elektrodlar yapıştırılacak istirahat şartlarında nabız ve tansiyonunuz ölçülecektir. Ardından yatarken, ayakta ve bir dakika süreyle derin nefes alıp vermeyi takiben EKG'niz çekilecektir. Band üstünde nasıl yürümeniz gerektiği teknisyen ta-rafından anlatılacak ve gösterilecektir.

Standart testin başlangıcında koşu bandı yavaş ve az eğimle hareket eder. Sonra her üç dakikada bir hız ve eğimde uygulanan egzersiz protokolüne göre bir miktar artış olur. Baş-langıçta belli bir tempoyla yürümeniz yeterli olacak, ileri kademelerde koşmanız gerekebile-cektir. Burada amaç kalbe giderek artan yük getirmek ve kalp hızını yaşınıza göre hesaplanan (Yaş arttıkça ulaşılması gereken kalp hızı azalır.) belli bir asgari değere ulaştırmaktır. Bu çerçevede egzersiz süresi yaşınıza ve efor kapasitenize göre değişecektir. Ortalama süre yak-laşık 8- 10 dakikadır. Test boyunca kalp ritminiz sürekli olarak ekranda takip edilir ve her kademede (her 3 dakikada bir) kan basıncınız ölçülür. Ayrıca hastanın göğüs ağrısı ve nefes darlığı gibi şikayetlerinin olup olmadığı da kaydedilir. Egzersiz sırasında herhangi bir şikaye-tiniz (göğüs ağrısı, nefes darlığı, baş dönmesi, çarpıntı, bacak ağrısı, yorgunluk vb.) ortaya çı-karsa testi yapan ekibi bilgilendiriniz.

Eğer hastada maksimal kalp hızına ulaşamadan anormal kabul edilen yakınma ve de-ğişiklikler olursa test erken sonlandırılır. Daha sonra test sırasında elde edilen EKG kayıtları ve kan basıncı ölçümleri kardiyoloji uzmanı doktor tarafından değerlendirilir. Test sırasında EKG'de ST segmentinde çökme olması, tipik göğüs ağrısının oluşması, hipotansiyon geliş-mesi gibi bazı durumlarda pozitif sayılan bu testten sonra genellikle kardiyak kateterizyon gibi daha ileri bir tetkikle koroner kalp hastalığı tanısı kesinleştirilir.

Efor testinin sonucu test bitiminde bellidir ve testi yapan doktor tarafından size açık-lanacaktır. Bu sonucun değerlendirilmesi, başka testler gerekecekse planlanması ve tedavini-zin ayarlanması ise testi isteyen doktorunuzun sorumluluğundadır.

Raporunuzu test bitiminden bir saat sonra alabilirsiniz.

TESTİN YORUMU :

Eforlu EKG ne zaman pozitif kabul edilir :

1. Bir milimetreden fazla horizontal veya downsloping ST depresyonunun efora bağlı olarak ortaya çıkmış olması,
2. 1.5-2 mm.den fazla yavaş upsloping ST depresyonunun gelişmesi (J noktasından 80 milisn sonra 1.5-2 mm.den fazla upsloping ST depresyonunun devam etmesi)
3. Egzersize bağlı (geçici) 1 mm.den fazla ST elevasyonu gelişmesi
4. Teste bağlı olarak anginanın oluşması
5. Teste bağlı dispne ve wheezing/ralve ronkuslar ile 3.kalp sesi gelişmesi
6. Efora bağlı olarak sistolik kan basıncının düşmesi
7. Aritmilerin gelişmesi

Ne zaman hastalığı göstermeyebilir (Yalancı negatiflik) :

1.Fonksiyonel olarak miyokart iskemisi yapmayan fakat anjiyografik olarak belirlenmiş lezyonlar
2.Eski bir miyokart infarktüsünün iskemik EKG bulgularını maskelemesi
3.Testin tek derivasyon izlenerek yapılması (Teknik yetersizlik)

Ne zaman başka durumları hastalıkla karıştırabilir (Yalancı pozitiflik) :

a) Bazı fizyolojik durumlar:
-Repolarizasyon durumu-
-Hipertansiyon
-Pozisyonel ST-T değişikliği
-Vazoregülatuar bozukluk

b) Koroner dışı kalp hastalıkları
-Aort darlığı
-Kardiyomiyopatiler
-Mitral kapak prolapsusu
-Perikard hastalığı
(Aort yetmezliği gibi kapak hastalıklarında efor testinde ST depresyonu gelişmesi ve/veya kalp hızı cevabında yetersizlik oluşması ile birlikte anjiyografik olarak koronerlerin normal bulunması sol ventrikül fonksiyonlarında bozulmanın bir bulgusudur.)

c) Anormal sol ventrikül depolarizasyonu (Ventriküler aktivasyon değişikliği)
-Sol dal bloğu
-WPW sendromu
-Sağ dal bloğu (Sağ prekordiyal derivasyonlarda ST depresyonu)
-Sol ventrikül hipertrofisi

d) İlaç ve metabolik nedenler:
-İlaçlar (Dijital: iskemi araştırılacak olgularda digoxin 2 hafta önceden kesilmeli)
-Elektrolit Bozuklukları (Diüretik kullananlarda özellikle hatırlanmalı)
-Hipoksi
-Yeni gıda alınmış olması
-Anemi

EGZERSİZ TESTİNİN GELİŞEBİLECEK KOMPLİKASYONLARI :

-Miyokart İnfarktüsü,
-Konjestif Kalp Yetmezliği,
-Hipotansiyon ve Şok
-Ani Ölüm (VF/VT)
-Bradiaritmiler
-Taşiaritmiler
-Kas-iskelet sistemine ait sorunlar
-Aşırı yorgunluk, halsizlik, hastalık hissi gibi yakınmalar

 

NE ZAMAN TESTİ YARIDA KESMEK GEREKEBİLİR ?

 

A. Kesin sonlandırma nedenleri:

-Sistolik kan basıncında iş yükünün arttırılmasına rağmen düşme meydana gelmesi (testin başlangıcındaki kan basıncı değerine göre)
-Yeni oluşan veya şiddeti artan angina
-Nörolojik semptomlar (Ataksi, göz kararması, presenkop gibi semptomlar)
-Periferik dolaşımın bozulmasına bağlı bulgu ve belirtiler (Siyanoz, solukluk gibi)
-Ciddi aritmiler (Multiform ventriküler atımlar, tripletler, ventriküler taşikardiler gibi ileri dereceli ventriküler ektopiler gibi)
-Kan basıncı ve/veya EKG izleminin teknik bir nedenle bozulması
-Hastanın durmak istemesi

B.Relatif sonlandırma nedenleri:

-3-4 mm’yi aşan ST değişikliği, junctional depresyon, belirgin QRS aksı değişikliği gibi ST veya QRS değişiklikleri
-Göğüsteki rahatsızlık hissinde artış
-Yorulma, nefes darlığı, wheezing, bacak krampları veya intermitant cladication
-Genel görünümünde bozulma
-Supraventriküler taşikardilerde dahil olmak üzere daha az ciddi aritmiler
-Ventrikül taşikardisinden ayırt edilemeyen dal bloğu gelişmesi

Semptomatik hastalarda eforlu stress testi pozitifse yaklaşık 9 misli yüksek risk ve 5 yıl içinde %25’e varan akut kardiyak olay riski olduğu bildirilmiştir. Mortalite ise Bruce protokolünde 1. evrede test pozitifleşmişse yıllık % 5, 3. evrede pozitifleşmişse yıllık % 1 civarında olarak bildirilmiştir.

Anginanın oluşum şekline, ST değişikliğinin oluştuğu derivasyonlara ve egzersiz sü-resine göre hesaplanan treadmill skorunun da prognoz tayininde yararlı olabileceği bildiril-miştir. Treadmill skoru 5’ten büyük olanlarda 5 yıllık yaşam oranı %97 iken treadmill skoru -11’den küçük olanlarda 5 yıllık yaşam %72’den az olarak bildirilmiştir.

Angina indeksi
0: Angina yok

1: Egzersize bağlı dinlenmekle düzelen angina varlığı
2: Efor sonrası dinlenme esnasında oluşan angina

Not : İlgili birim Kardioloji